Review: Bill Fay - Life Is People
Bill Fay. Een Londenaar die inmiddels achterin de zestig is en begin jaren zeventig twee, niet overdreven opgemerkte platen maakte. Zijn platenmaatschappij liet hem al snel gaan, en zo leek de muziekcarrière van Fay vroeg ten einde. In de jaren hierna voelde Fay zich genoodzaakt er allerlei losse baantjes bij te nemen, om toch maar rond te kunnen komen terwijl hij toch door bleef gaan met het schrijven van liedjes. Zonder dat die muziek ooit het daglicht zag, met uitzondering van een verzamelaar met demo's uit 2010.
Reken echter maar dat hij fans overhield aan dat bescheiden oeuvre. Beroemde fans ook: Current 93's David Tibet en Jim O'Rourke spraken allebei al vol lof over Fay. Maar de grootste vaandeldrager is Jeff Tweedy van Wilco: die band heeft jarenlang geregeld Fay's Be Not So Fearful gecoverd. En dus moest het wel gebeuren dat Fay bij Wilco-concerten in Londen van enkele jaren terug op het podium verscheen om mee te zingen met zijn eigen lied. Het contact bleef en nu is er dan met wat hulp van Tweedy, vele andere muzikanten en zelfs een gospelkoor het album Life Is People. Het is kortom het eerste studio-album van Bill Fay in ruim 40 jaar, nota bene uit op indielabel Dead Oceans, het meest bekend van releases van The Tallest Man On Earth, Bowerbirds en Destroyer.
Het lijkt wel alsof Fay op dit album nog één keer alles heeft verzameld wat hij wil zeggen, doordrongen van een zeker besef dat dit nog één maal een kans is om de wereld iets moois, iets essentieels te geven. Dat geeft zijn nieuwe plaat van begin tot eind een bijzondere emotionele lading, terwijl zijn vol melancholie zittende stem hier nog een schepje bovenop doet. Telkens heb je het idee dat Fay je in wijze levenslessen toespreekt in zijn nummers, als een man die alles al heeft gezien en vrede heeft kunnen sluiten met het leven dat hij heeft geleefd. Eenzelfde gevoel dat je bekruipt bij de legendarische American Recordings van Johnny Cash. Fay heeft totaal ander stemgeluid, maar de toon is vergelijkbaar terwijl je strikt muzikaal hier en daar aan een later Bob Dylan-album Time Out Of Mind kunt denken.
Probeer maar eens niet een brok in de keel te krijgen bij alleen al het openingsnummer There Is A Valley. Dat is meteen één van de handvol grootse liedjes op de plaat, met een piekfijn arrangement van verschillende gitaren, piano, orgel, strijkers die troostende akkoorden volgen, maar bovenal de ontroerende, kalme stem van Fay maakt direct indruk. Soms wat bibberend, alsof hij op deze manier dit aardse leven al gedag wil zeggen. Neem ook het indrukwekkende, met gospelkoor opgeluisterde Be At Peace With Yourself, dat eigenlijk wegluistert als een van de afscheidsbrieven op dit album, mocht de goede man er plotseling niet meer zijn. Griezelig mooi, net als Thank You Lord, waarin Fay zich direct wendt tot Onze Lieve Heer: "I don't ask much for myself, but for the ones I love."
"This world's holding all the keys, gotta break it before it breaks me", zingt Fay elders in het bedrieglijk upbeat klinkende This World, bijgestaan door Wilco-zanger Jeff Tweedy. "This world's got me on my knees, there was a time when I used to stand tall." Het is aan de oppervlakte verreweg het meest opbeurende, zelfs pakkende liedje op de plaat, dat even breekt met het veelal sobere, reflecterende karakter van Life Is People. Wilco wordt even verderop geëerd met een ingetogen pianoversie van Wilco's Jesus Etc., heel waarschijnlijk als een soort bedankje voor het opstapje en de hernieuwde aandacht die Fay met dit album ten deel valt.
Het blijkt niet gelogen dat producer Joshua Henry een schat aan nummers had om uit te kiezen voor de tracklisting van dit album; allemaal nummers die Fay in eigen huis door de jaren heen bleef componeren, zonder dat de buitenwereld er enige weet van had. Henry, een jonge, opkomende producer, groeide op met de vroegere twee platen van Fay die in zijn vader's platenkast rondzwierven. Het moet dan ook gezegd dat hij deze nieuwe nummers met de grootste zorgvuldigheid en respect heeft behandeld. Alle arrangementen staan volstrekt in dienst van de liedjes en teksten. Wat ook betekent dat Fay in bijvoorbeeld Never Ending Happening op zijn meest doordringend te horen is, met bijna haperende, minimale aanslagen op piano. Bij het beeld dat Fay van zichzelf schept in City Of Dreams – een opvallend donker en mysterieus hoogtepunt halverwege - past inderdaad een meer sinistere muzikale jas: “I'm a street sweeper in your city of dreams, sweeping up the paper cups between the limousines."
Hier en daar klinken de muziek en de zanger zelf weliswaar een tikje sentimenteel, maar dat mag bij een man op deze leeftijd, die hier na zo'n lange tijd zo'n imposante comeback maakt. Het is niet erg een traantje te laten tijdens The Healing Day of de hard rakende, zwierig gearrangeerde finale Cosmic Concerto (Life Is People), waarop alles nog eens uit de kast wordt getrokken om de plaat een groots einde te geven. Het moet kunnen, zonder schroom. Life Is People is een verrassend monument aan het begin van het najaar. Een plaat om troost bij te vinden.
Tekst: Joris Rietbroek/Barry Spooren
embed
