de-Affaire 2012: de Resumé - Savages en Orchestra of Spheres spannende nieuwkomers
No Ceremony/// - Live op de-Affaire 2012
Nu Nijmegen weer van de Nijmegenaren is en de vrijwilligers van festival de-Affaire alle tenten weer opgepakt hebben, is het van onze kant hoog tijd om de week op het Valkhofpark nog door te nemen. Eerder schreven we al over de geweldige openingszaterdag en een iets wisselvalligere zondag. De rest van de week zou nog veel meer moois brengen, met een uiteraard een paar uitschieters naar boven en naar beneden. De vrijdag met Bombay Show Pig en The Hickey Underworld moesten wij helaas missen. Gelukkig ook op de andere avonden was er zat sterks te ontdekken, met twee best verrassende hoogtepunten.
Op dinsdag zijn het de vrouwen aan de macht op hoofdpodium Arc. Drie opvallende verschijningen achter elkaar, met als opener het Australische The Jezabels. Aan het roer frontvrouw Hayley Mary, die haar vocale inspiratie haalt bij Kate Bush en haar nazaten. De band is ook live een iets te bombastische Temper Trap-volgeling. Dat wil zeggen: grote gebaren, galm en gladde liedjes. En dat allemaal gewoon niet goed genoeg. Next.
Next is Fenster, een Berlijns/New Yorks-trio dat start met redelijk simpele folkliedjes. Niet de experimentele nummers die we aanvankelijk verwachtten na het lezen van de bandbeschrijving. Later ontwikkelt de set zich zeker nog meer die richting op, maar écht bijzonder wil het niet worden. Te weinig smoel. Te weinig smoel is ook iets waar No Ceremony/// mee te kampen heeft. De band uit Manchester heeft een fraai mysterisch hypeje gecreeërd, door net als stadsgenoten Wu Lyf weinig los te laten over de bandleden. Het blijken echter drie tamelijk bleke verschijningen en zeker de frontdame is een bescheiden, wat saaiïg ding. Hun koele elekrohouse doet het echter wel goed en er zit zeker en vast nog rek in de liveshow. De beats mogen allemaal net een tikkie harder, gemener en met wat meer vertrouwen en ervaring zien we ze graag terug op een duister moment.
De piepjonge Noorse punkers van Honningbarna slopen vervolgens het Arcpodium, een optreden dat wij jammerlijk hebben moeten missen. De ervaringen van ooggetuigen zeiden ons genoeg: in de gaten blijven houden, deze gasten die eerder dit jaar op Eurosonic speelden. Zola Jesus en haar epische synthkasteel zagen we voor het laatst op Le Guess Who? 2011 en de zomerversie van haar liveset is wat minder indrukwekkend. Een kleinere band en letterlijk en figuurlijk te weinig volume om een onrustige festivalweide te bezweren met haar indrukwekkende stemgeluid. Misschien ook een klein manco dat de strenge decibellenrestrictie met zich meebrengt: dit soort shows die het moeten hebben van bombast en overrompeling, reiken nét niet ver genoeg. Kan daar met de gemeente Nijmegen niet nog eens over gesproken worden, vraag je je dan af. De hele stad is één grote geluidsbom, waarom mag dat park in die uithoek niet nét tien decibellen harder op bepaalde momenten? Alsof Jan Smeets het voor het zeggen heeft.
Op de dinsdag is het vooral Savages dat indruk maakt. De claustrofobische postpunk van dit Londense dameskwartet - single Husband tipten wij al eerder - is gemeen goed. Het is hun eerste show op het Europese vasteland en bij deze zijn ze gebombardeerd tot een belofte voor komend jaar. Als de Rats On Rafts-jochies nog vrijgezel zijn (nou?), is dit viertal misschien iets voor hen? Ze slaan samen een mooie brug naar de oude new-wave en punk. En waar de Rotterdammers iets meer de punk-richting inslaan, is Savages meer wave. Dan wel van die donkere, denk Cocteau Twins, Siouxsie and the Banshees. Met gemak zouden deze vier dames hun voorgangers op het Arc-podium – de vrolijke Franse huppelkutjespop van Fránçois & The Atlas Mountains - verslinden. Op het Boog-podium wil het Waalse Great Mountain Fire heel graag (nog net niet té graag) de nieuwe Balthazar of Local Natives zijn. Samenzang, instrumentwisselingen, diverse frontzangers, alles is aanwezig. Maar toch knaagt het, niet genoeg sterke nummers, niet oprecht genoeg. Ze krijgen het voordeel van de twijfel, omdat de kennismaking met de nummers voor ons ook nieuw is.
Donderdag. De één-na-laatste avond en dus zijn we op zoek naar energie en bijzondere optredens. Dat krijgen we vanavond niet van ene Molly Nilsson. Met gemak een van de allersaaiste optredens van 2012: een Zweedse dame en haar beats. Dromerige synth-pop? Ja, het is wel goed. Duffe zangeres, duffe liedjes. Saaaai. Niederländer in Berlin Bart Constant brengt wat hij altijd brengt: stuiterende samplepop, goed voor een glimlach. Alleen die geknepen zang die eigenlijk nooit boven de muziek uitkomt, blijft een wat zwak punt in een verder prima liveset.
Hoogtepunt van de donderdag en misschien wel van de week: Orchestra of Spheres. Vier Nieuw Zeelanders ‘from outer space’. Maffe mix van Afrikaanse ritmes, mathematisch gitaarspel, kraut, freakjazz, beats en koortjes. Kostuums, brillen, alles. Gewoon een keer gaan kijken, dan begrijp je het vanzelf. Breton is live juist een stuk minder interessant dan op debuutalbum Other People’s Problems. Wisten we al na London Calling, maar vanavond is het gelukkig iets minder lomp dan destijds. Iets meer Foals, iets minder Kasabian. If you know what we mean. Een hoop enthousiasme (ze vinden Nijmegen écht te gek hoor) en een gretig publiek maakt het wel tot een allerbehoorlijkst optreden.
De donderdag wordt afgesloten door Jazzsteppa. Dub is in, dub is aan. In welke vorm dan ook. Bar Adon en Gal Moore zijn van oorsprong jazzmuzikanten met een voorliefde voor elektronische muziek. Al voor de dubhype speelden zij met de mogelijkheden van livebeats, elektronica en diepe bassen. Best aardig, opzwepend, met live trombone en een gastrol voor zangeres Jesse Lee Burns, maar ook wel wat eentonig na verloop van tijd. Eentonigheid krijgt echter een nieuwe lading bij het zien van Sunday Sun. Natuurlijk, moeten we ook helemaal niet gaan kijken op het Lift-podium, deze extreeeem brave 3FM-fähige zomerpop (The Thrills, Crowded House), maar soms loop je eens ergens langs met je goeie gedrag. We herkennen wijlen Woost-frontman Koen Willem Toering en ex-GEM-drummer Wouter Rentema en twee andere ongetwijfeld doodaardige en kundige muzikanten. Maar van dit soort slappe lullenpop, krijgen we gewoon heel veel zin in bier en slopen. Onze fout hoor, hadden we gewoon niet moeten gaan staan kijken. Maar toch. Dit is té bedacht, té Michiel Veenstra. Niet te doen.
Maar genoeg azijn, het was een mooie week. De vesting de-Affaire is weer fier overeind gebleven, ondanks personele problemen en alweer een editie met wisselvallig weer. Knap en bovenal best belangrijk. Want het is en blijft een uniek festival, vooral dankzij het gratis aspect. Waar Incubate, Le Guess Who? en Eurosonic ook dergelijke bands voorstellen aan een groter publiek, doet de-Affaire dat op een bijzondere plek in een stad waar voor de rest de nadruk op hele andere muziek ligt. Dat mag gekoesterd worden en daarom blijft het ieder jaar pijn doen om volwassen mannen en vrouwen met eigen blikken lauw Albert Heijn-bier te zien dansen op gratis muziek die daar voor hen is neergezet. Een oplossing hebben wij zo 1-2-3 ook zeker niet, het is toch vooral een bewustwordings-iets. Want strenger controleren (al vaker geprobeerd daar), ‘vrienden van’-plannen of kaarten verkopen voor het festival lijken niet de juiste antwoorden.
Wie het weet, mag het roepen, want we kijken alweer uit naar de volgende editie, de 27e als wij goed geteld hebben. En we houden uiteraard in de gaten welk van de Affaire-bands groot, groter, grootst gaan worden. Want soms vergeet men dat je daar al ver voor hun echte doorbraak dingen als pak ‘m beet Animal Collective, Battles, Jamie Lidell en, vooruit, Shaggy, kon zien. Aan de hardwerkende mensen achter dit evenement: dank en tot de volgende!
