Verslag: festivallen op z'n Pools op het OFF Festival, met oa. Sebadoh, Warpaint, Dry The River, Liars ea.
Glasser @ OFF Festival
Interessante festivals in Oost-Europa springen de laatste jaren als paddestoelen uit de grond. Het mooiste is nog: meestal doen de line-ups van deze evenementen al lang niet meer onder voor die van festivals in ‘het Westen.’ Mensen die na het jaar in, jaar uit bezoeken van Pinkpop en Lowlands hard toe zijn aan iets nieuws, zoeken hun heil daarom steeds makkelijker over de grens. Want die net zo goed spannende affiches in combinatie met zachte prijzen maken de Oost-Europese festivals voor westerlingen zeer aantrekkelijk. Vindt ook Daniël Oostdijk, die afgelopen weekend het Poolse OFF Festival bezocht, daar veel sterke optredens zag en op Kicking the Habit zijn ervaringen deelt.
Het Poolse OFF Festival wordt sinds 2006 jaarlijks gehouden en is dus een perfect voorbeeld van die nieuwe lichting Oost-Europese festivals. Ook in het buitenland lijkt OFF steeds meer voet aan de grond te krijgen. Het kleinschalige evenement - ongeveer 10.000 bezoekers - vindt plaats in een bos aan de rand van de stad Katowice. Drie dagen lang kunnen muziekliefhebbers hier terecht voor de meest uiteenlopende muziekstijlen, te horen op twee buitenpodia en twee tenten op het compacte festivalterrein waar je binnen luttele minuten van de ene naar de andere kant kan lopen. Zeker een pluspunt.
De vrijdag:
Het is Glasser die de eerste festivaldag mag aftrappen. Ooit het soloproject van zangeres Cameron Mesirow, nu een tweekoppige groep door de toevoeging van een percussionist. De muziek van het tweetal is moeilijk te definiëren. Militaristische drums en synths worden afgewisseld met Aziatische klanken, terwijl de schelle, doch zuivere zang van Mesirow het afmaakt tot een zeer bijzonder en fijn geheel. Warpaint zet op het kleine buitenpodium een sterke set neer vol dreampop met een scherp randje. De excentrieke dames uit Los Angeles hebben snel naam gemaakt na hun uitstekende debuut The Fool en vervolgden dit met een extensieve tour. Duidelijk is dat er nog rek in de groep zit, die hierdoor de komende jaren live alleen nog maar verder kan groeien. Op het hoofdpodium is het vervolgens de beurt aan het Canadese Junior Boys. De weinig charismatische frontman (wel van Poolse afkomst, daar scoor je hier punten mee) weet het publiek echter om zijn vinger te winden met lome, maar toch opzwepende electropop. Een perfect optreden voor een zwoele zomeravond.
De rustgevende klanken van Junior Boys maken plaats voor het brute metalgeweld van het Zweedse Meshuggah. De veteranen binnen het 'extreme metal'-genre spelen weliswaar strak en hebben een indrukwekkende lichtshow, maar na enkele nummers vol oeverloos gerag en geschreeuw is de lol er wel vanaf. ‘Je moet er van houden’, zeggen ze dan. En laten we dat nou net niet doen. Een bescheiden hype op dit moment is de Syriër Omar Souleyman. Bewapend met een tulband en een lange groene jas bespeelt Souleyman het publiek door Arabische teksten de tent in te slingeren, die gepaard gaan met uiterst opzwepende beats. Het hele voorkomen is zo vreemd, dat je je even afvraagt of we hier te maken hebben met een gimmick. Wat doet een Syrische muzikant, die vroeger voornamelijk optrad tijdens bruiloften, op festivals vol indiemuziek en hoe is het mogelijk dat hij ook nog eens de show weet te stelen? Gimmick of niet, het publiek vindt het fantastisch en het optreden mag nu al tot de hoogtepunten van het festival worden gerekend. Op het hoofdpodium heeft Mogwai vandaag de eer om te headlinen. De stugge Schotten maken een reis door hun complete discografie, maar beter dan degelijk wordt het optreden niet. Het woord 'saai' spookt zelfs een geruime tijd door mijn hoofd. Een dodelijke kwalificatie voor een band die vroeger tenten half leeg joeg met extreme fluisterzacht-ziedend hard contrasten.
Omar Souleyman
De zaterdag:
Dag twee begint jammer genoeg met een regenbui, dus is het aan de beginnende folkrockers van het Engelse Dry The River de taak om de zon weer te doen schijnen. Dit lukt ze wonderbaarlijk goed. Zonder een album op zak te hebben (begin 2012 verwacht), wordt de band al de nieuwe Fleet Foxes genoemd, of zelfs een stevigere versie van Mumford and Sons. Hun nummers komen langzaam op gang, maar eindigen steevast met een indrukwekkende apotheose. Typisch een gevalletje van ‘dit gaat nog eens heel groot worden’. Straks op Lowlands echter nog te zien op een knus Charlie-podium.
Blonde Redhead is een band die op z’n zachtst gezegd al heel wat langer meegaat, maar dit keer toch moeite heeft om een boeiende show neer te zetten op het hoofdpodium. Ooit een stekelige noisepop band, valt de nu dromerige indierock amper in de smaak bij het publiek. Een aantal sterke nummers van album 23 weet het optreden nog een enigszins positieve wending te geven. YACHT, uit Portland, is op plaat nauwelijks het beluisteren waard. Toch weet de band de tent op zijn kop te zetten met glitchy electropop. Neon Indian heeft meer moeite om zijn draai te vinden. Vooral het begin van de set is warrig en onsamenhangend. De chillwave van eerste album Psychic Chasms komt live niet lekker uit de verf. Een matige uitvoering van bescheiden hit Deadbeat Summer is hier een typisch voorbeeld van.
Gelukkig dient zich al snel een nieuw hoogtepunt aan in de vorm van Destroyer. Het collectief rond de eigenaardige zanger Dan Bejar, met Kaputt al verantwoordelijk voor één van de sterkste platen van 2011, zet een spatzuivere set neer. Het laatste album wordt nagenoeg in zijn geheel gespeeld waarbij het ronduit kippenvelmomenten regent. Can fans of Justin Vernon (Bon Iver) and Justin Timberlake find any common ground? vraagt het programmaboekje van OFF zich af. How to Dress Well zou hier het antwoord op moeten zijn. De mysterieuze Tom Krell weet echter met zijn minimalistische mix van ambient en R’n’B de tent vakkundig leeg te spelen. Hier houden Polen blijkbaar niet zo van.
De meeste acts spelen veilig hoog en droog óp een podium, Dan Deacon vertikt dit. Zijn draaitafel met lichtgevend doodshoofd wordt meteen het publiek ingereden, en een uitzinnige menigte verzamelt zich er direct omheen. Deacon’s recept is inmiddels vrij bekend: snoeiharde breakbeats, flauwe grappen en dance battles tussen toeschouwers, het kan de bebaarde, professionele nut case uit Baltimore nooit gek genoeg, maar toch werkt zo’n optreden als dit beter in een kleine zaal dan op een groot veld, waar mensen achter de hossende menigte eigenlijk niks zien.
Destroyer
De zondag:
Op de derde dag lijkt het alsof de apocalyps zijn intrede doet, uitgerekend in Katowice. Harde windstoten, onweer, maar bovenal buitenaards harde regenbuien veranderen het festivalterrein in een slagveld. Maar zoals het hoort: de muziek speelt gewoon door. Frankie & The Heartstrings had met hun springerige britpop waarschijnlijk veel indruk gemaakt op de London Calling-edities van een jaar of vijf geleden, maar deze tijd is nu echt wel voorbij. Vervolgens geeft Junip, de band rondom Zweedse singer-songwriter José González, op het bosrijke tweede podium een saai, eentonig optreden weg. De toevoeging van een band doet eigenlijk alleen maar afbreuk aan het unieke stemgeluid van González. Tijd dus voor iets ruiger werk: New Yorkse experimentele band Liars begint veel te laat door technische problemen, maar weet dit goed te maken met een bevlogen set vol vreemde postpunk. Twin Shadow windt vervolgens met gemak de volle tent om zijn vingers. De excentrieke George Lewis Jr. bracht vorig jaar met Forget een sterk debuutalbum uit en ook live is er bar weinig aan te merken op de dansbare, feller dan op plaat gespeelde wavepop.
Wie vorig jaar op Lowlands bij het optreden van Staff Benda Bilili was, weet hoe leuk Congolese muziek kan zijn. De groep Konono No. 1 uit Kinshasa speelt echter met een stuk minder enthousiasme dan eerstgenoemde band. De muziek is te eentonig om lang boeiend te blijven. Dan is het op de slotavond tijd voor oude(re) legendes, waarbij het altijd weer even afwachten is of ze nog waarde hebben. Johnny ‘Rotten’ Lydon bewees tijdens de reunietour van de Sex Pistols al pijnlijk goed dat hij maar beter achter de geraniums kan gaan zitten en doet dit met zijn Public Image Ltd. nog eens dunnetjes over. De vadsige Lydon staat als een soort sekteleider onbegrijpelijke teksten het publiek in te slingeren. Een complete miskleun, die het festival waarschijnlijk nog een fortuin heeft gekost ook. Sebadoh bewijst echter – hoewel een stuk jonger dan PIL natuurlijk - dat bands op leeftijd nog steeds relevant kunnen zijn. Midden in de nacht speelt Lou Barlow met zijn band voor slechts een handjevol mensen een strakke set vol lo-fi indierock en krakers van de oudere Sebadoh-platen uit de eerste helft van de jaren negentig. Volgende week te horen in drie Nederlandse clubs. Met de gruizige klanken van Sebadoh nog nagalmend in het hoofd, verlaten we het praktisch onbegaanbaar geworden festivalterrein. Het OFF Festival 2011 zit erop.
Buiten de vooroorlogse prijzen – 1,50 euro voor een halve liter bier of 2,50 euro voor die voedzame cheeseburger met friet om maar wat te noemen –, heeft dit festival nog een paar eigen kenmerken. Zo mag je geen eten en drinken meenemen naar de podia, maar dient dit genuttigd te worden in een bepaald gebied midden op het terrein. Dat is even wennen, maar de uitleg over hygiëne en de bereidwilligheid om een band ook aan het werk te zien zonder bier, klonk plausibel. Bij nagenoeg elk optreden is ruim voldoende ruimte, zodat je nooit ver van tevoren aanwezig hoeft te zijn uit angst voor een ramvolle tent.
Het Poolse publiek toont zich zeer beschaafd en bovenal erg trots en dankbaar. Wanneer een band iets aardigs zegt over het land, wordt dit met luid gejoel en geklap ontvangen. Kreten als 'You are the best crowd ever!'' worden in Nederland met een heel vat zout genomen, maar de enigszins naïeve Polen beginnen te stralen als ze dit horen. Wie voor het volgende festivalseizoen op zoek is naar een kleinschalig festival met een interessante line up en waar het echt om de muziek draait, is bij OFF aan het goede adres. Wie puur voor de sfeer en het feest een festival bezoekt, kan beter verder zoeken.
